Zamknij

RPO broni frankowiczów. „Liczba spraw sądowych rośnie lawinowo”

PAP
28.06.2021 21:45
RPO broni frankowiczów. „Liczba spraw sądowych rośnie lawinowo”
fot. Tomasz Jastrzebowski/REPORTER/East News

Frankowicze wciąż czekają na decyzję Sądu Najwyższego w sprawie kwestii spornych, które blokują postępowania. Głos w tej sprawie zabrał RPO. 

Rzecznik Praw Obywatelskich Adam Bodnar w obszernym stanowisku przesłanym do SN pisze o swoich wątpliwościach w tej sprawie.

W oczekiwaniu na decyzję SN. O co toczy się spór?

Izba Cywilna Sądu Najwyższego miała rozstrzygnąć 11 maja 2021 roku kwestie, których wyjaśnienia od miesięcy oczekują kredytobiorcy frankowi. Sąd Najwyższy miał rozwiać wątpliwości dotyczące przewalutowania kredytu. Brak decyzji w sprawie odracza na kolejne miesiące wyroki sądów niższych instancji, a sami frankowicze tracą cierpliwość.

Sąd miał rozstrzygnąć m.in, czy niedozwolone postanowienie określające sposób wyliczenia kursu waluty może być zastąpione innym sposobem ustalenia kursu wynikającym z przepisów prawa lub zwyczajów. Pytania skierowane do SN nie znalazły jednak odpowiedzi.

Izba Cywilna SN w pełnym składzie odroczyła bez terminu posiedzenie ws. zagadnień prawnych dotyczących frankowiczów.

Wówczas sędziowie zdecydowali o zwróceniu się o stanowiska w sprawie przedstawionych zagadnień do: Rzecznika Praw Dziecka, prezesa Narodowego Banku Polskiego, Komisji Nadzoru Finansowego, Rzecznika Finansowego i właśnie Rzecznika Praw Obywatelskich. Rzecznik prasowy SN sędzia Aleksander Stępkowski mówił wtedy, że SN postanowił o zwróceniu się o stanowiska do tych organów "ze świadomością doniosłości zarówno społecznej, jak i gospodarczej, jakie jego decyzje będą miały dla Polaków".

RPO po stronie frankowiczów

Głos w sprawie zabrał RPO, który w obszernym piśmie przekazanym SN wskazał, że orzeczenie w sprawie frankowiczów jest niezwykle potrzebne, a każdy dzień zwłoki działa na ich niekorzyść.

"Rzecznik pragnie podkreślić, że jasne rozstrzygnięcie na tle sformułowanych zagadnień prawnych posiada ogromny potencjał, jeśli chodzi o ujednolicenie orzecznictwa sądów powszechnych" - zaznaczono w obszernym, blisko 50-stronnicowym, stanowisku RPO Adama Bodnara dla SN zamieszczonym na stronie Biura Rzecznika.

Jak podkreślił RPO, w odniesieniu do tych kwestii konieczne jest prawidłowe przeniesienie na grunt krajowy wytycznych wypływających z orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości UE.

Zdaniem RPO wyjaśnienie kwestii spornych przyczyni się do tego, że spory z bankami będą rozwiązywane polubownie.

Występujący obecnie brak pewności prawnej, w szczególności co do skutków, jakie stwierdzenie abuzywności klauzuli przeliczeniowej wywiera na dalszą możliwość obowiązywania umowy oraz rozliczenia stron, przy jednoczesnej niezwykle intensywnej kampanii lobbingowej prowadzonej przez strony sporu, nie sprzyja zawieraniu ugód 

Adam Bodnar

Jak dodał, oznacza to, że obecnie "to na sądy spada ciężar rozwiązania problemu frankowego, którego rozmiar ujawnia rosnąca lawinowo liczba spraw sądowych".

RPO bierze w obronę frankowiczów w razie pojawienia się roszczeń instytucji finansowych. "W razie upadku umowy kredytowej jakiekolwiek roszczenia przewyższające wysokość świadczonej kwoty kredytu np. roszczenia banku o wynagrodzenie za korzystanie z kapitału, powinny zostać uznane za niedopuszczalne w świetle (...) standardu ochrony konsumenta" - ocenił także RPO.

Jednocześnie jednak RPO wskazał, że "biorąc pod uwagę związanie sądów krajowych orzecznictwem TSUE, nie można pominąć potencjalnych skutków, jakie mogą pojawić się na tle rozstrzygnięcia składu całej Izby Cywilnej, w związku z jej częściowym nieprawidłowym obsadzeniem".

"Zasadnym jest przed podjęciem uchwały wyłączenie od orzekania w jej przedmiocie osób zasiadających w Izbie Cywilnej, które uzyskały powołanie do niej z rażącym naruszeniem prawa" - ocenił Rzecznik. Dodał także, że "zasadnicze wątpliwości obejmują powołanie Małgorzaty Manowskiej na stanowisko I prezesa SN".

RadioZET.pl/PAP/RPO