Zamknij

Polski Ład przeanalizowany. Najwięcej stracą „wrogowie rządu”

27.07.2021 18:13
Mateusz Morawiecki
fot. MAREK MALISZEWSKI/REPORTER/East News

Polski Ład został wreszcie zaprezentowany z konkretami: rząd ujawnił projekt ustawy mającej zmienić system podatkowy w Polsce. Dzięki dołączonej Ocenie Skutków Regulacji władza podała wprost, kto na rewolucji ma stracić. Eksperci mówią o zamachu na społeczności lokalne: samorządy stracą na zmianach 132 mld zł w ciągu pierwszej dekady.

Polski Ład to obniżka podatków – przekonuje rząd. Odmiennego zdania się nie tylko ekonomiści, lecz także wicepremier Jarosław Gowin. Oznajmił on, że wprowadzenie reformy w postaci forsowanej przez PiS oznaczać będzie „podwyżkę podatków dla milionów ciężko pracujących Polaków”.

Nie tylko osoby zarabiające przeciętne polskie wynagrodzenie oraz przedsiębiorcy mają powody, żeby obawiać się zmian. O ile oni zapłacą wyższe podatki, o tyle samorządy zostaną pozbawione przychodów z ich wpływów. Rząd od lat stara się zmniejszyć rolę władz lokalnych, które nie zawsze zgadzają się z polityką centralną. Polskim Ładem chce przetrącić im finansowy kręgosłup.

Polski Ład uderzy w samorządy. Zabierze im pieniądze i przeznaczy na cele rządu

Silne państwo to scentralizowane państwo – uważa PiS. Wojna rządu z samorządami trwa już lata, a do najnowszych odsłon należy chociażby wprowadzenie prawa zabraniającego władzom lokalnym dopłacania do wywozu śmieci przy jednoczesnym obarczaniu ich winą za wynikłą z tego powodu podwyżkę czy odebranie obsługi 500 plus i pozostawienie bez pieniędzy na pensje 12 000 urzędników, którzy zajmowali się obsługą programu.

Jednocześnie, jak pokazała Fundacja Batorego, Rządowy Fundusz Inwestycji Lokalnych przyznawał 10 razy więcej pieniędzy na mieszkańca gminom, w których rządził PiS, niż samorządom kierowanym przez inne ugrupowania. Niekorzystnie ma także wyglądać podział środków z Funduszu Odbudowy Unii Europejskiej: z analiz Krajowego Programu Odbudowy wynika, że rząd zapisał bezzwrotne dotacje głównie dla spółek Skarbu Państwa, samorządy mają zaś otrzymać pomoc w pomocy pożyczek, które będą musiały zwrócić.

Władze lokalne będą poszkodowane także po wprowadzeniu Polskiego Ładu: to właśnie głównie pieniądze zabrane samorządom mają finansować nowe programy socjalne zaplanowane przez rząd, który lubi opowiadać swoim wyborcom, że 500 plus daje z własnej kieszeni. Wierzy w to 25 procent wyborców PiS.

Z Oceny Skutków Regulacji, obowiązkowego dokumentu dołączanego do każdego projektu zmiany prawa, wynika że Polski Ład będzie zabójczy dla samorządów. Rocznie mają one tracić w porównaniu do obecnego systemu 13-14 mld zł, a przez dekadę ich przychody będą niższe o 132 miliardy złotych.

To znacznie większy ciężar, niż weźmie na siebie budżet państwa. Polski Ład pochłonie z finansów centralnych 4-7,7 mld zł rocznie, a w ciągu dekady łącznie około 60 mld zł. Czyli o połowę mniej, niż stracą samorządy.

Wiceprezydent Gdańska Piotr Borawski nie ma wątpliwości: Polski Ład pod hasłem obniżenia podatków ma zaszkodzić samorządom i wzmocnić pozycję rządu. Władze lokalne stracą środki na inwestycje, pieniędzy może zabraknąć także na wypłaty dla urzędników.

Spadek przychodów władz lokalnych to przede wszystkim zmiany w rozliczaniu podatku dochodowego. Podwyższenie kwoty wolnej od PIT do 30 000 zł oznacza, że samorządy będą otrzymywać część podatku tylko od zarobków powyżej tej kwoty.

Wpływy do budżetu centralnego od zarabiających mniej także się zmniejszą, ale nie aż tak znacząco. Zapewni to nowy format składki zdrowotnej, która płacona będzie niezależnie od podatku dochodowego już od pierwszego zarobionego złotego. Kwota wolna od PIT tej opłaty nie obejmuje.

RadioZET.pl/next.gazeta.pl