Zamknij

500 plus: najbogatsi dostają dwa razy więcej pieniędzy niż najbiedniejsi

31.03.2021 20:25
500 plus
fot. MONKPRESS/East News

500 plus miało poprawić sytuację finansową mniej majętnych rodziców i zwiększyć dzietność. Liczba narodzin jest niższa niż przed wprowadzeniem świadczenia, a większość pieniędzy z programu trafia do najbogatszych Polaków.

500 plus miało odmienić oblicze polskiej demografii. Rzeczywiście, rok po wprowadzeniu świadczenia urodziło się więcej Polaków, ale powrót do tendencji spadkowej był błyskawiczny. Nie pomogło nawet rozszerzenie 500 plus na wszystkie dzieci poniżej 18. roku życia. Początkowo pieniądze wypłacane były na drugiego i następnych potomków.

Po 5 latach od wprowadzenia świadczenia eksperci Centre for Economic Analysis przyjrzeli się beneficjentom programu 500 plus. Okazało się, że z 40 miliardów złotych dystrybuowanych w ramach świadczenia rocznie 9,9 mld trafia do 20 procent najbogatszych rodzin. 20 procent najuboższych rodziców otrzymuje dwa razy mniej pieniędzy: państwo przekazuje im 4,7 mld zł.

500 plus: dwa razy więcej pieniędzy dla bogatych, niż dla biednych

500 plus zadebiutowało w kwietniu 2016 roku. Początkowo świadczenie przedstawiane było jako rozwiązanie stymulujące poprawę dzietności i ratujące demografię, w obliczu faktów zrezygnowano jednak z tej retoryki, godząc się z opinią, że program jest przede wszystkim narzędziem do zdobywania głosów wyborców.

Świadczenie przysługuje łącznie rodzicom 6,7 mln dzieci i kosztuje obecnie rocznie nieco ponad 40 mld zł. Specjaliści szacują, że dzięki pieniądzom od państwa sporej części rodzin udało się znacząco podnieść poziom życia.

W hipotetycznym systemie bez świadczenia 500 plus do najbiedniejszych 10 proc. populacji zaliczałoby się 553 tysiące dzieci, a wypłata świadczenia powoduje, że w grupie o najniższych dochodach jest ich ponad 200 tys. mniej. To potwierdza, że 500 plus przyczynia się do znaczącej poprawy warunków materialnych rodzin z dziećmi i do istotnego ograniczenia ubóstwa.

Centre for Economic Analysis

Jednocześnie jednak eksperci oszacowali, jaka część z 40 mld zł trafia do roku do rodzin w poszczególnych decylach dochodowych (10 grupach wyznaczonych ze względu na osiągane przychody). I okazało się, że do najbogatszych Polaków z 500 plus dociera ponad dwa razy więcej pieniędzy, niż do najuboższych.

25 procent środków z 500 plus, czyli 9,9 mld zł, trafia do 20 procent najbogatszych polskich rodzin. 20 procent rodziców z najuboższych gospodarstw domowych trafia 4,7 mld, czyli 11,7 procent.

Jak wyliczyli eksperci z Centre for Economic Analysis, do rodzin z górnej połowy rozkładu dochodów trafia 58 procent całkowitych wydatków na program Rodzina 500 plus, a do biedniejszej połowy populacji 42 procent.

RadioZET.pl/Business Insider Polska/Centre for Economic Analysis